Anaokulu Eğitiminde Montessori Programı   

--------------------------------------------------------------------------------
 
Çeşitli ülkelerde farklı anlayışlar doğrultusunda oluşturulmuş ve günümüzde anaokulu eğitiminde kullanılan bir çok program bulunmaktadır. Her programın farklı eğitim anlayışı, öğretmen yetiştirme sistemi, materyal seçimi ve sınıf düzeni vardır. Okullar kendilerine bu programlardan birini ya da birkaçını seçerek eğitim uygulamalarını gerçekleştirirler. Montessori Programı da anaokullarında uygulanan eğitim programlarından biridir.

Montessori programı nasıl oluşturulmuştur?

Montessori programı 1907’de Dr. Maria Montessori tarafından İtalya’da oluşturulmuştur. Dr. Maria Montessori İtalya’nın ilk kadın doktoru unvanına sahiptir. Montessori ilk çalışmalarını özürlü çocuklar üzerinde yapmış ve bu çalışmaların sonucunda da özürlü çocukların da eğitim aldıkları zaman başarılı olabileceğini gözlemlemiş.Bu sonuç onun kendi programını geliştirmesi için ilham kaynağı olmuştur.

Montessori programının eğitim felsefesi nedir?

Montessori eğitimin belirli ilkeleri vardır, bu ilkelerin en önemlileri şunlardır:

?Montessori eğitimi, her çocuğun öğrenmeye karşı olan eğiliminin aynı seviyede olduğunu farz eder ve asla bir çocuğu diğer bir çocukla kıyaslamaz.

?Çocuklar arasındaki dil, din, ırk gibi farkların öğrenmelerine etkisi olmadığını düşünür.

?Kültürel farklılıklara saygı gösterir ve programda bu farklılıklar doğrultusunda değişiklikler yapılması gerektiğine inanır.

Montessori eğitiminde sınıf ortamı nasıl dizayn edilmiştir?

Montessori eğitiminde oyun ortamı çok önemlidir, çünkü çocuklar oyunu sadece vakit geçirmek ya da eğlenmek için oynamaz, oyun esnasında dünyayı ve yaşadıkları çevreyi keşfederler.Bu nedenle sınıf ortamı çocuğun oyun oynaması için en elverişli koşullara sahip olmalıdır ve sınıfta tehlike olasılığı minimum hale getirilmelidir.

Montessori Materyalleri’nin özellikleri nelerdir?

Montessori Materyalleri çocuğa dünyayı keşfetmek için fırsatlar sunar. Bunu nasıl gerçekleştirir derseniz; materyaller çocuğun kullanabileceği boyutlarda ve güvenlikte dizayn edilmiştir ayrıca gerçekçi özelliklere ve yaratıcılığa da büyük önem verilmiştir.Materyaller bu özellikleri nedeniyle günümüzde oldukça yaygın bir biçimde kullanılmaktadır.Aslında bir çok aile bu materyalleri kullanıyor olmasına karşın bu materyallerin Montessori Materyali olduğunun farkında değil.

İşte Montessori Materyalleri için bir örnek!



Bu materyal ile oynayan çocuğun mavi parçaları mavi kutuya, sarı parçaları sarı kutuya, yeşil parçaları yeşil kutuya, kırmızı parçaları kırmıza kutuya koyması hedeflenir. Böylece çocuğun “eşleştirme” kavramını öğrenmesi sağlanır.

Montessori eğitimi aileler tarafından evde uygulanabilir mi?

Gerekli eğitim programlarını ve materyalleri takip eden aileler bu programı evde çocuklarına uygulayabilirler, ancak çocuk için en gerekli şeyi yani sosyal ortamı ev içinde oluşturamazlar, okulda çocuklar kendi yaşıtları ile beraber olma fırsatını bulur ve sosyalleşirler.

Montessori programının geleneksel eğitim programından farkı nedir?

Tabloda Montessori programı ve geleneksel eğitim programı arasındaki farklar sıralanmıştır:

MONTESSORİ GELENEKSEL
Sosyal ve algısal gelişimi vurgular Ezber yoluyla öğrenim ve sosyal davranışı vurgular
Öğretmen sınıfta rehber görevi görür Öğretmen sınıfta kontrolör görevi görür
Çevre ve eğitim methodu kişisel disiplini geliştirir Disiplin öğretmenin zorlamasıyla sağlanır
Temel olarak kişisel öğretime öncelik verilir Temel olarak grup öğretimine öncelik verilir
Farklı yaş gruplarına uyarlanabilir Aynı yaş grubuna uyarlanabilir
Eğitim çocuk ve öğretmenin işbirliği ile grup içinde yapılır Eğitim öğretmen tarafından yapılır ve çocuğun işbirliği cesaretine önem verilmez
Çocuk ne yapacağını kendisi belirler Çocuğun ne yapacağı önceden belirlenir
Çocuk kavramları kişisel eğitim materyalleri ile kendi kendine öğrenir Çocuk kavramları öğretmeninden öğrenir
Çocuk oyun esnasında öğrenir Oyun için özel zaman ayrılır
Öğrenme adımını çocuk atar Öğrenme adımını grup atar
Çocuk hatasını materyalin geri bildiriminden kendi öğrenir Çocuğa hatası öğretmen tarafından söylenir
Öğrenme tekrarlama ve içsel başarma duygusu güçlendirilerek motive edilir

Öğrenme tekrarlama, ödüllendirme ve cezalandırma ile motive edilir
Çocuk kendi seçtiği yerde, istediği gibi yer değiştirerek ve başkalarını rahatsız etmeden, istediği zaman konuşarak , gruba kendi isteğiyle girerek eğitilir Çocuk kendine ayrılan yerde ve gruba uyma zorunluluğuyla eğitilir
Duyulara ilişkin çok yönlü eğitim materyalleri ile çocuk kişisel ve çevre bakımını kendi kendine öğrenir Kişisel bakımı öğreten herhangi bir program mevcut olmayıp, bu iş ailenin görevi olarak görülür




Program neden Türkiye’de fazla tanınmıyor?

Montessori programını uygulayabilmek için okul bünyesinde Montessori programını özümsemiş eğitimciler bulunması gereklidir.Türkiye’de ne yazık ki bu eğitimi almış öğretmenler bulmak oldukça zor, bu nedenle yurt dışından programın eğitimini almış eğitmenleri Türkiye’ye getirmek gerekiyor.Fakat bunu gerçekleştirebilen çok sayıda anaokulu yok, bu nedenle ülkemizde Montessori eğitimi fazla yaygın değil.